Veel onrust ontstaat niet door wat er gebeurt, maar door waar je denkt op te kunnen steunen. Wanneer je vertrouwt op je eigen kracht, is angst eigenlijk logisch. Want wat kun jij werkelijk overzien of beheersen? Wie vertrouwt op iets kwetsbaars, voelt zich niet veilig.
Kwetsbaar is wat jij ‘jij’ noemt: je lichaam, je gedachten, je zelfbeeld. Dit alles is veranderlijk. Maar er is iets waarin dit alles verschijnt, dat er al is voordat jij iets moet begrijpen of dragen. Dat noemen we het leven. Wanneer je vertrouwen daarop rust, ben je gedragen, wat er ook gebeurt.
Volledige tekst
Les 47: Het leven is de kracht waarin ik vertrouw.
Deze les gaat over vertrouwen. Niet het optimistische vertrouwen dat alles wel goed zal komen, maar het fundamentele vertrouwen waar je jouw veiligheid op baseert. Veel onrust ontstaat niet door wat er gebeurt, maar door waar jij denkt dat je op kunt steunen.
Wanneer je vertrouwt op je eigen kracht, is angst eigenlijk logisch. Wat kun jij werkelijk overzien? Wat kun jij volledig beheersen of voorspellen? Kun jij alle kanten van een situatie kennen? Kun jij garanderen dat jouw oplossing niemand schaadt, ook jezelf niet?
Als jij de bron van veiligheid bent, dan is waakzaamheid noodzakelijk. Dan móét je alert zijn. Dan is ontspanning riskant. Uit jezelf kun je dit niet. En geloven dat je het wel kunt, is vertrouwen leggen op een plek waar het niet gedragen wordt. Dat is waarom dit geloof vrijwel automatisch leidt tot: spanning, angst, somberheid, boosheid, teleurstelling. Wie vertrouwt op iets wat kwetsbaar is, voelt zich niet veilig. Maar wie werkelijk vertrouwt op kracht, kan zich niet zwak voelen.
Maar wat is dan kwetsbaar?
Kwetsbaar is wat jij ‘jij’ noemt.
Je lichaam.
Je gedachten.
Je emoties.
Je overtuigingen.
Je rollen.
Je zelfbeeld.
Dit alles is veranderlijk.
En wat kan veranderen, kan falen, verliezen, pijn doen of verdwijnen. Wanneer je zegt: Ik vertrouw op mezelf, bedoel je meestal: ik vertrouw op mijn denken, mijn inschattingen, mijn kracht, mijn controle. En dát is kwetsbaar. Niet omdat het verkeerd is, maar omdat het beperkt is.
Niet-kwetsbaar is datgene waarin dit alles verschijnt. Dat wat er al is, voordat jij iets moet begrijpen, oplossen of dragen. Dat wat blijft, ook wanneer jij uitgeput, bang of verward bent. Dat noemen we in deze lessen het leven, als dragende aanwezigheid.
Waarom geeft dit rust? Omdat vertrouwen dan niet langer rust op: jouw kunnen, jouw overzicht, jouw kracht, maar op dat wat jou draagt, ook wanneer jij het even niet kunt dragen. Dan hoef je jezelf niet sterker te maken, dan hoef je jezelf niet te verbeteren, dan mag je zwak zijn, zonder onveilig te zijn.
Als je je veilig weet, hoeft er geen strijd meer te zijn. Dat noemen we vrede. Het leven is jouw veiligheid in elke omstandigheid. Niet omdat jij altijd weet wat je moet doen, maar omdat het leven zelf richting geeft wanneer jij bereid bent niet alles te controleren, daarin zijn geen uitzonderingen.
Vandaag oefenen we om voorbij het gevoel van persoonlijke zwakte te reiken naar de bron van werkelijke kracht. Neem vier oefenmomenten van vijf minuten (en vaker of langer als dat voor jou klopt). Sluit je ogen en herhaal rustig de gedachte van vandaag. Breng daarna situaties voor de geest waarin je spanning of angst ervaart. Laat elke situatie weer los door zachtjes tegen jezelf te zeggen:
Het leven is de kracht waarin ik vertrouw. Elke situatie die je onrustig maakt, is gekoppeld aan het idee dat jij het niet aankunt. Als je werkelijk zou geloven dat je het kon dragen, zou er geen angst zijn. Vertrouwen ontstaat niet door jezelf te vertrouwen, het ontstaat door te rusten in een kracht die niet kan falen.
Het erkennen van je kwetsbaarheid is nodig, maar het is niet genoeg. Rust ontstaat wanneer je ook erkent dat vertrouwen op werkelijke kracht volledig gerechtvaardigd is, altijd en overal. In het laatste deel van de oefening laat je de oppervlakte van je gedachten los. Laat zorgen en plannen voorbijdrijven en zak met je aandacht dieper. Je herkent deze plek aan een gevoel van stille vrede, al is het maar heel even.
Herhaal deze gedachte gedurende de dag zo vaak als je kunt. Gebruik haar bij elke verstoring. Vrede is jouw recht, omdat je jouw vertrouwen niet langer legt in iets kwetsbaars, maar in dat wat jou draagt.
Les 47. Het leven is de kracht waarin ik vertrouw.