Je ziet nooit alleen wat er is. Je ziet altijd ook de betekenis die jouw mind eraan geeft. Eerst is er waarneming, vorm, kleur, geluid. En vrijwel meteen daarna verschijnt het label: dit is prettig, dit is bedreigend, dit is tegen mij. Dat label roept een gevoel op, het gevoel bevestigt het verhaal, en samen noem je dat: de wereld.
Anders kijken betekent hier: labels herkennen als toevoegingen van de mind. Je verliest geen helderheid, alleen de extra lading die eraan vastzit. En juist daar ontstaat ruimte.
Full text
Les 32: Ik heb de wereld die ik zie bedacht.
Deze les nodigt je uit om iets fundamenteels te onderzoeken, of de wereld die jij ervaart wel precies is zoals hij is of dat hij gevormd wordt door hoe jij kijkt. Je ziet namelijk nooit alleen wat er is, je ziet altijd ook de betekenis die jouw mind eraan geeft. Dat gebeurt automatisch, zó snel dat je het verschil nauwelijks opmerkt.
Eerst is er waarneming: vorm, kleur, geluid, beweging en vrijwel meteen daarna verschijnt het label:
dit is prettig,
dit is bedreigend,
dit is belangrijk,
dit is tegen mij.
Dat label roept een gevoel op, het gevoel bevestigt het verhaal en samen noem je dat: de wereld. Wanneer deze les zegt: Ik heb de wereld die ik zie bedacht, bedoelt ze niet dat jij letterlijk alles verzonnen hebt, ze bedoelt: de wereld zoals jij haar ervaart, met haar lading, spanning, betekenis en emotionele kleur.
Anders kijken betekent in deze les heel concreet: zien zonder het automatische label. Niet door labels weg te duwen, maar door ze te herkennen als wat ze zijn: toevoegingen van de mind. Zonder label zie je nog steeds: een stoel, een gezicht, woorden op een scherm, een handeling, maar zonder meteen: lelijk of mooi, afwijzing of goedkeuring, gevaar of veilig. Je verliest geen helderheid. Je verliest alleen de extra lading en juist daar ontstaat ruimte.
Deze les vraagt je niet om naïef te worden, ze vraagt je niet om grenzen te negeren of pijn te ontkennen. Ze vraagt alleen dit, verwissel je interpretatie niet met de werkelijkheid. Wat je ziet, is altijd de wereld plus jouw betekenis en die betekenis kan veranderen.
Doe de oefening van vandaag meerdere keren per dag, kort en licht. Kijk rustig om je heen en laat je blik rusten op iets: een object, een persoon, een situatie. En merk op welk label automatisch verschijnt, zonder het te corrigeren. Zeg zachtjes in jezelf: Ik heb de wereld die ik zie bedacht. Voeg daaraan toe: Dit is een label, niet wat het is. Kijk nog eens, alsof je het voor het eerst ziet. Het doel is niet dat je iets anders moet zien, maar dat je ervaart: mijn kijk is niet de enige mogelijkheid.
Toepassing gedurende de dag: wanneer je merkt dat je sterk reageert, met irritatie, angst, verdediging of oordeel, herinner jezelf dan: Dit is de wereld zoals ík hem nu zie en laat het label even rusten. Dat kleine moment is al anders kijken.
Les 32: Ik heb de wereld die ik zie bedacht.